Werkvorm
Sorteeropdracht
De groep legt kaartjes op stapels — en in het sorteren zit het hele gesprek.
- Tijd
- 20–40 min
- Groepsgrootte
- 6–30
- Ruimte
- Gewoon lokaal
- Energie
- Gemiddeld
Wanneer zet je dit in?
Als je wilt weten hoe de groep over een onderwerp denkt, of als begrippen geordend moeten worden.
Voorbereiding
- Maak per groepje een set van vijftien tot twintig kaartjes
- Bepaal of je de categorieën meegeeft of de groep die zelf laat verzinnen
Zo doe je het
- 1
Geef elk groepje een set kaartjes.
- 2
Laat ze de kaartjes op stapels leggen die bij elkaar horen — zonder dat je de categorieën noemt.
- 3
Vraag elk groepje hun stapels een naam te geven.
- 4
Loop de groepjes langs en laat ze hun indeling uitleggen.
- 5
Vergelijk plenair: welke indelingen kwamen bij meerdere groepjes terug, en welke waren uniek?
Zo zeg je het
De instructie zoals je hem uitspreekt. Maak er je eigen woorden van, maar houd de volgorde aan: eerst in beweging, dan pas de details.
"Elk groepje krijgt een stapel kaartjes. Leg ze op hoopjes die volgens jullie bij elkaar horen. Ik zeg niet hoeveel hoopjes en ik zeg niet welke — dat bepalen jullie. Als jullie klaar zijn, geeft elk hoopje een naam. En er is één regel: elk kaartje moet ergens liggen."
Nabespreken
Zonder nabespreking blijft een werkvorm een spelletje. Kies twee of drie vragen; ze hoeven niet allemaal.
- Welk kaartje leverde de meeste discussie op?
- Welke stapelnaam hebben jullie verzonnen, en waarom die?
- Wat zie je in de indeling van een ander groepje dat je zelf niet bedacht had?
Wat er mis kan gaan
Een groepje maakt twee stapels: 'ja' en 'nee'.
Vraag om minstens vier stapels. Grofmazig sorteren is snel maar levert geen gesprek op.
Er blijft een stapel 'weet niet' liggen.
Prima — vraag juist naar die stapel. Wat er niet in te delen valt, is meestal het interessantst.
Variaties
- Geef de categorieën wél mee als je wilt toetsen of de groep de stof beheerst.
- Laat groepjes na het sorteren elkaars indeling raden.
In de klas
Geschikt voor groep 3 t/m 8
Werkt van kleuters (plaatjes sorteren) tot bovenbouw (begrippen ordenen). Lamineer de sets, dan gaan ze jaren mee.
Past hier ook bij
1-2-4-Alle
Alleen, duo, viertal, allen
In twaalf minuten heeft iedereen bijgedragen — ook in een zaal van honderd.
Beeldprikkel
Eén afbeelding op het scherm, en het gesprek begint zonder dat je een vraag hoeft uit te leggen.
Conceptmap
De groep tekent hoe begrippen samenhangen — en je ziet wat ze er werkelijk van gemaakt hebben.
Praktijkervaringen & Facilitatietips
Ervaringen en aanbevelingen van trainers, docenten en facilitators die deze werkvorm hebben ingezet.
Klopt er iets niet, of wil je iets kwijt over deze pagina?