Werkvorm
Network Relationship Patterns
ook wel: Samenwerkingspatronen
Kies het plaatje dat past bij hoe jullie zeggen te werken, hoe het echt gaat, en hoe het zou moeten.
- Tijd
- 25–45 min
- Groepsgrootte
- 5–30
- Ruimte
- Gewoon lokaal
- Energie
- Rustig
Wanneer zet je dit in?
Als de samenwerking anders verloopt dan het organogram suggereert en niemand dat goed onder woorden krijgt.
Voorbereiding
- Maak een set patronen: ster, keten, eiland, web, cirkel, hiërarchie, clusters, spin, losse punten
- Hang ze op of geef ze uit als kaartjes
Zo doe je het
- 1
Laat iedereen de patronen bekijken: eenvoudige plaatjes van hoe verbindingen tussen mensen kunnen lopen.
- 2
Vraag 1: welk patroon zouden we aan een buitenstaander laten zien om te tonen hoe wij samenwerken? Kies er één of twee.
- 3
Vraag 2: en nu eerlijk — welk patroon past bij hoe het werkelijk gaat?
- 4
Vraag 3: welk patroon zou ons het meest helpen?
- 5
Bespreek in viertallen de verschillen tussen die drie antwoorden.
- 6
Plenair: wat is één ding dat ons van het tweede naar het derde patroon brengt?
Zo zeg je het
De instructie zoals je hem uitspreekt. Maak er je eigen woorden van, maar houd de volgorde aan: eerst in beweging, dan pas de details.
"Hier hangen tien plaatjes van hoe verbindingen tussen mensen kunnen lopen. Drie vragen, en de tweede is de interessantste. Eerst: welk plaatje zouden we laten zien aan iemand van buiten? Dan: en nu eerlijk, welk plaatje klopt écht? En tot slot: welk plaatje zou ons helpen? De afstand tussen die eerste twee antwoorden is waar we het over gaan hebben."
Werkblad
Neem dit over op een flap of print de pagina — het lege raster is het gereedschap.
Nabespreken
Zonder nabespreking blijft een werkvorm een spelletje. Kies twee of drie vragen; ze hoeven niet allemaal.
- Hoe groot is de afstand tussen wat we zeggen en wat het is?
- Wie zit er in het echte patroon aan de rand?
- Wat is één stap richting het gewenste patroon?
Wat er mis kan gaan
Vraag één en twee leveren hetzelfde antwoord op.
Vraag door naar concrete voorbeelden van de afgelopen maand. Meestal komt het verschil dan alsnog boven.
Het wordt een klacht over de leiding.
Buig om naar de laatste vraag: wat kunnen wij zelf doen om richting het gewenste patroon te bewegen?
Variaties
- Laat mensen hun eigen patroon tekenen in plaats van kiezen.
In de klas
Geschikt voor vanaf het voortgezet onderwijs
In een schoolteam bruikbaar bij samenwerking tussen bouwen. Met leerlingen bij groepswerk: hoe zeggen we dat we samenwerken, en hoe gaat het echt?
Past hier ook bij
Academische controverse
Verdedig eerst een positie met volle overtuiging, wissel dan van kant — en kom er samen uit met een gezamenlijk standpunt.
De zes denkhoeden
Zes manieren van denken, expliciet verdeeld — zodat niet iedereen tegelijk de criticus speelt.
Principles Walk-Around
Rondgang langs uitgangspunten
Uitgangspunten aan de muur, drie vragen, en de groep loopt naar wat ze echt vindt.
Praktijkervaringen & Facilitatietips
Ervaringen en aanbevelingen van trainers, docenten en facilitators die deze werkvorm hebben ingezet.
Klopt er iets niet, of wil je iets kwijt over deze pagina?