Werkvorm
Voor- en tegenraster
Dwingt de groep om ook de andere kant op te schrijven — ook wie zijn mening al klaar had.
- Tijd
- 20–40 min
- Groepsgrootte
- 4–30
- Ruimte
- Gewoon lokaal
- Energie
- Rustig
Wanneer zet je dit in?
Bij een kwestie waarover meningen snel vastzitten, en je wilt dat mensen verder komen dan hun eerste reactie.
Voorbereiding
- Maak een raster met de kwestie(s) in de rijen en 'voor' en 'tegen' in de kolommen
- Bepaal een minimum aantal argumenten per vak
Zo doe je het
- 1
Deel het raster uit met de kwestie in de rij en 'voor' en 'tegen' als kolommen.
- 2
Iedereen vult beide kolommen — dat is de opdracht, niet alleen de kant waar je zelf staat.
- 3
Stel een minimum: minstens drie argumenten per kolom.
- 4
Vergelijk in tweetallen of groepjes en vul elkaar aan.
- 5
Inventariseer plenair en kijk waar het zwaartepunt ligt.
Zo zeg je het
De instructie zoals je hem uitspreekt. Maak er je eigen woorden van, maar houd de volgorde aan: eerst in beweging, dan pas de details.
"Hier is het raster. In de linkerkolom zet je de argumenten vóór, in de rechterkolom die tegen. Allebei minstens drie — ook de kant waar je het niet mee eens bent. Juist die kant, eigenlijk. Tien minuten, individueel. Daarna vergelijk je met je buurman."
Nabespreken
Zonder nabespreking blijft een werkvorm een spelletje. Kies twee of drie vragen; ze hoeven niet allemaal.
- Welke kolom was voor jou moeilijker in te vullen?
- Welk argument van de andere kant vond je onverwacht sterk?
- Is er iemand die van mening verschoven is?
Wat er mis kan gaan
Eén kolom blijft leeg of krijgt alleen stroman-argumenten.
Handhaaf het minimum en vraag om argumenten waarvan de tegenstander zou zeggen: die klopt. Dat is de hele oefening.
Het wordt een discussie voordat er iets op papier staat.
Eerst individueel schrijven, dan pas praten. Anders bepaalt de eerste spreker wat er in de vakjes komt.
Variaties
- Laat deelnemers alleen de kolom invullen waar ze het níet mee eens zijn.
- Voeg een derde kolom toe: 'wat zou ik moeten weten om van mening te veranderen?'
In de klas
Geschikt voor vanaf groep 7, en in het voortgezet onderwijs
Uitstekend bij burgerschap en debatvoorbereiding. Wijs de kolom toe: leerlingen die vóór zijn vullen de tegenkolom in.
Past hier ook bij
Academische controverse
Verdedig eerst een positie met volle overtuiging, wissel dan van kant — en kom er samen uit met een gezamenlijk standpunt.
De zes denkhoeden
Zes manieren van denken, expliciet verdeeld — zodat niet iedereen tegelijk de criticus speelt.
Network Relationship Patterns
Samenwerkingspatronen
Kies het plaatje dat past bij hoe jullie zeggen te werken, hoe het echt gaat, en hoe het zou moeten.
Praktijkervaringen & Facilitatietips
Ervaringen en aanbevelingen van trainers, docenten en facilitators die deze werkvorm hebben ingezet.
Klopt er iets niet, of wil je iets kwijt over deze pagina?