Werkvorm
Wat? En dan? En nu?
Drie vragen die van een ervaring een les maken.
- Tijd
- 15–40 min
- Groepsgrootte
- 2–30
- Ruimte
- Maakt niet uit
- Energie
- Rustig
Wanneer zet je dit in?
Na een oefening, stage, project of incident — overal waar iets is gebeurd dat betekenis moet krijgen.
Voorbereiding
- Schrijf de drie vragen zichtbaar op.
Zo doe je het
- 1
Zet de drie vragen op een flap: Wat is er gebeurd? En dan — wat betekent dat? En nu — wat ga je doen?
- 2
Laat iedereen de eerste vraag beantwoorden: puur feitelijk, zonder oordeel.
- 3
Dan de tweede: wat zegt dit, waarom is het belangrijk, wat heb je erdoor geleerd?
- 4
Dan de derde: wat doe je hierdoor anders, en wat is je eerstvolgende stap?
- 5
Deel in tweetallen of plenair — meestal alleen de derde vraag.
Zo zeg je het
De instructie zoals je hem uitspreekt. Maak er je eigen woorden van, maar houd de volgorde aan: eerst in beweging, dan pas de details.
"Drie vragen, in deze volgorde. Eerst: wát is er gebeurd? Alleen feiten, nog geen mening. Dan: en dan? Wat betekent dat, wat zegt het? En tot slot: en nu? Wat ga je concreet anders doen? Neem per vraag drie minuten, en sla de eerste niet over — die lijkt saai maar houdt de rest eerlijk."
Nabespreken
Zonder nabespreking blijft een werkvorm een spelletje. Kies twee of drie vragen; ze hoeven niet allemaal.
- Wat is jouw 'en nu'?
- Wanneer ga je die stap zetten, en wie weet ervan?
- Wat zou je tegenhouden?
Wat er mis kan gaan
Deelnemers springen meteen naar conclusies en slaan de feiten over.
Houd de volgorde vast en laat de eerste vraag echt beantwoorden. Zonder feitelijke basis worden de conclusies aannames.
De derde vraag levert vage voornemens op.
Vraag door naar wanneer en met wie. Een voornemen zonder moment is geen voornemen.
Variaties
- Gebruik het als vast format voor een logboek of reflectieverslag.
- Doe alleen de derde vraag als je weinig tijd hebt en de ervaring vers is.
In de klas
Geschikt voor vanaf groep 6
Bruikbaar na een conflict op het plein, een project of een excursie. De vaste volgorde helpt leerlingen om eerst te vertellen en pas daarna te oordelen.
Past hier ook bij
Ecocycle Planning
Levenscyclus
Zet al je activiteiten op de levenscyclus — en zie wat je moet loslaten om ruimte te maken.
Generative Relationships STAR
Samenwerkingsster
Vier kwaliteiten van een samenwerking, gescoord op een ster — en je ziet meteen waar het schuurt.
Min Specs
Minimale spelregels
Schrap alle regels die niet strikt nodig zijn — en houd de handvol over die er echt toe doen.
Praktijkervaringen & Facilitatietips
Ervaringen en aanbevelingen van trainers, docenten en facilitators die deze werkvorm hebben ingezet.
Klopt er iets niet, of wil je iets kwijt over deze pagina?